Είναι ασφαλές το ηλεκτρονικό τσιγάρο; Κίνδυνοι και διαφορές

Είναι ασφαλές το ηλεκτρονικό τσιγάρο; Όχι, δεν είναι ακίνδυνο. Η σωστή σύγκριση όμως δεν είναι ανάμεσα στο άτμισμα και στον καθαρό αέρα, αλλά —για έναν ενήλικο που ήδη καπνίζει— ανάμεσα στο άτμισμα και στη συνέχιση της καύσης καπνού.

Το συμβατικό τσιγάρο καίει καπνό και δημιουργεί καπνό με χιλιάδες χημικές ουσίες. Το ηλεκτρονικό τσιγάρο θερμαίνει υγρό και παράγει αερόλυμα. Η απουσία καύσης μειώνει την έκθεση σε πολλές ουσίες του καπνού, αλλά το αερόλυμα μπορεί να περιέχει νικοτίνη και άλλες δυνητικά επιβλαβείς ουσίες.

Το άρθρο απευθύνεται αποκλειστικά σε ενηλίκους. Μη καπνιστές, ανήλικοι και εγκυμονούσες δεν πρέπει να χρησιμοποιούν προϊόντα ατμίσματος.

Ηλεκτρονικό τσιγάρο και κάπνισμα: οι βασικές διαφορές

• Καύση: υπάρχει στο τσιγάρο, όχι στο ηλεκτρονικό τσιγάρο.
• Πίσσα και μονοξείδιο του άνθρακα: συνδέονται με την καύση καπνού και δεν παράγονται με τον ίδιο τρόπο στο άτμισμα.
• Νικοτίνη: μπορεί να υπάρχει και στα δύο και προκαλεί εξάρτηση.
• Αερόλυμα: δεν είναι απλός υδρατμός και μπορεί να περιέχει λεπτά σωματίδια, μέταλλα και άλλες ουσίες.
• Μακροχρόνια δεδομένα: για το κάπνισμα είναι εκτεταμένα, ενώ για τα νεότερα προϊόντα ατμίσματος συνεχίζουν να συγκεντρώνονται.

Τι λένε οι επίσημοι φορείς;

Το CDC αναφέρει ότι κανένα προϊόν καπνού ή ηλεκτρονικό τσιγάρο δεν είναι ασφαλές. Επισημαίνει όμως ότι τα ηλεκτρονικά τσιγάρα μπορεί να ωφελήσουν ενήλικους καπνιστές μόνο όταν αντικαταστήσουν πλήρως τα καπνιζόμενα προϊόντα.

Το βρετανικό NHS εξηγεί ότι το άτμισμα εκθέτει τον χρήστη σε λιγότερες τοξίνες από το κάπνισμα, χωρίς να το χαρακτηρίζει ακίνδυνο.

Γιατί η «διπλή χρήση» δεν είναι ο στόχος;

Η χρήση ηλεκτρονικού και συμβατικού τσιγάρου μαζί δεν ισοδυναμεί με πλήρη αντικατάσταση. Ακόμη και λίγα συμβατικά τσιγάρα διατηρούν την έκθεση στον καπνό. Αν ο στόχος είναι η μείωση της βλάβης, χρειάζεται σχέδιο πλήρους διακοπής του καπνίσματος και, ιδανικά, υποστήριξη από επαγγελματία υγείας.

Περιέχει νικοτίνη και προκαλεί εξάρτηση;

Πολλά υγρά περιέχουν νικοτίνη, η οποία είναι εθιστική. Υπάρχουν και υγρά χωρίς νικοτίνη, όμως αυτό δεν κάνει την εισπνοή αερολύματος ακίνδυνη. Η νικοτίνη είναι ιδιαίτερα ακατάλληλη για ανηλίκους και κατά την εγκυμοσύνη.

Ποιες ουσίες μπορεί να υπάρχουν στο αερόλυμα;

Ανάλογα με τη συσκευή, το υγρό και τη θερμοκρασία, μπορεί να ανιχνεύονται νικοτίνη, πτητικές οργανικές ενώσεις, πολύ μικρά σωματίδια, αρωματικές ουσίες και ίχνη μετάλλων. Η σωστή χρήση νόμιμων προϊόντων και η τήρηση του εύρους ισχύος μειώνουν ορισμένους τεχνικούς κινδύνους, αλλά δεν εξαλείφουν τον κίνδυνο.

Είναι κατάλληλο για διακοπή καπνίσματος;

Η επιστημονική εικόνα εξελίσσεται. Η ανασκόπηση της Cochrane, με στοιχεία έως τον Μάρτιο του 2025, βρήκε ότι τα ηλεκτρονικά τσιγάρα με νικοτίνη μπορούν να βοηθήσουν ορισμένους ενήλικους καπνιστές να διακόψουν το κάπνισμα. Αυτό δεν τα καθιστά κατάλληλα για μη καπνιστές ούτε υποκαθιστά την ιατρική καθοδήγηση.

Συχνές ερωτήσεις

Είναι το ηλεκτρονικό τσιγάρο 95% ασφαλέστερο;

Ένα συγκεκριμένο ποσοστό δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως εγγύηση για κάθε προϊόν και κάθε χρήστη. Η σύνθεση, η συσκευή και ο τρόπος χρήσης διαφέρουν, ενώ οι μακροχρόνιες επιπτώσεις συνεχίζουν να μελετώνται.

Το άτμισμα προκαλεί παρενέργειες;

Μπορεί να προκαλέσει ξηροστομία, ερεθισμό, βήχα, πονοκέφαλο ή συμπτώματα από υπερβολική νικοτίνη. Δείτε τον αναλυτικό οδηγό για τις παρενέργειες του ηλεκτρονικού τσιγάρου.

Ποια επιλογή έχει τον μικρότερο κίνδυνο;

Η μη χρήση καπνού, νικοτίνης ή προϊόντων ατμίσματος. Για καπνιστές που θέλουν να διακόψουν, ο γιατρός ή ένα ιατρείο διακοπής καπνίσματος μπορεί να προτείνει τεκμηριωμένες επιλογές.